Pijn in de heup na het wandelen: de oorzaken en oplossingen

Er zijn veel mensen die heupklachten na het wandelen ervaren. Je heup, die zit meestal verstopt onder je kleding. Hoe werkt dat gewricht eigenlijk?

Hoe is de werking van de heup?

Het heupgewricht is een kogelgewricht. Het vormt de verbinding tussen het dijbeen en het bekken. Het gewricht bestaat uit een kom en een bolvormige kop. De heup heeft meerdere graden van vrijheid. Daardoor zijn de mogelijke bewegingsrichtingen zowel naar voren als naar achteren maar je kunt het gewricht ook naar binnen en naar buiten draaien.

Doordat zowel de heupkom als de heupkop naar voren zijn gericht, wordt de heupkop slechts voor 50% door de kom bedekt. De heupkom heeft wel een rand van kraakbeen. Hierdoor wordt de gewrichtskop alsnog voor 2/3e door de heupkom omsloten. Dit gewrichtskapsel wordt extra verstevigd met drie zeer sterke gewrichtsbanden. Dat is om de belasting van de heupen normaal gesproken aan te kunnen.

Heb je pijn in de heup na het wandelen: allereerst, waar zit de pijn?

Pijn wandelen lies

Wanneer je iets wilt doen aan pijn in je heup na het wandelen is het allereerst van belang om je af te vragen waar je de pijn eigenlijk voelt. Als de pijn aan de buitenkant van het bovenbeen zit dan wordt die hoogst waarschijnlijk veroorzaakt door de spieren, de pezen of de banden die daar zitten. Een mogelijke oorzaak van de pijn is dan een slijmbeursontsteking.

Voel je de pijn in je heup meer in je lies, dan is de kans groter dat de oorzaak inderdaad in het heupgewricht zelf zit. De lies is namelijk de plek waar het scharnierpunt zit terwijl veel mensen denken dat dit aan de buitenkant van het been is. Voel je deze pijn dan zou er sprake kunnen zijn van artrose van het heupgewricht.

De medische term voor heuppijn in het algemeen is coxalgie. Het betreft alle vormen van pijn die wordt veroorzaakt door aandoeningen van het heupgewricht en/of de omliggende weefsels daarvan. Pijn in de heup kan echter allerlei oorzaken hebben. Maar pijn betekent dus in elk geval niet altijd dat er iets mis is met het heupgewricht zelf. Voor sommige mensen is dat een hele opluchting om te horen.

Wat kunnen oorzaken zijn?

Het ontstaan van pijn in de heup na het wandelen, kan verschillende oorzaken hebben. We bespreken er hier een aantal. Dit zijn in onze ervaring veel voorkomende oorzaken. Daarbij merken we meteen op dat er in de praktijk nog meer oorzaken zijn.

Oorzaak 1: (te) lange wandelingen, overgewicht, overbelasting of een combinatie van die factoren leidend tot een slijmbeursontsteking.

Wandelen

Zeker wanneer je regelmatig enkele uren achter elkaar wandelt, worden de spieren en pezen van het heupgewricht langdurig belast Je gewicht speelt hierin ook een rol want des te hoger je gewicht des te meer belasting je op je heupgewrichten uitoefent. Ook een eventuele slechte kwaliteit van je schoeisel speelt hierin mee en zelfs de hardheid van de ondergrond. Deze factoren zorgen ervoor dat gewrichten sneller zullen slijten, maar ook dat spieren en slijmbeurzen sneller kunnen gaan ontsteken door de overbelasting.

Slijmbeurzen zijn zakjes vocht die ervoor zorgen dat pezen en botten niet langs elkaar schuren. Ze verminderen met andere woorden de wrijving tussen de pezen en de botten en werken min of meer als stootkussens. Wanneer deze slijmbeurzen in de heup ontstoken raken dan spreekt men van een slijmbeursontsteking ook wel bursitis genoemd.

Slijmbeursontsteking is In veel gevallen een belangrijke oorzaak voor pijn in de heup. De pijn doet in beginsel denken aan spierpijn, maar wordt steeds heviger. Op den duur wordt het een zeurende, uitstralende pijn. Hoe frequenter en intenser je je heupgewricht belast, des te groter de kans op een slijmbeursontsteking.

Oorzaak 2: bekkeninstabiliteit

Bekkeninstabiliteit

Bekkeninstabiliteit is een andere, veel voorkomende oorzaak voor pijn in de heup na het wandelen. Het wordt ook wel symfysiolyse genoemd. Bekkeninstabiliteit komt heel vaak voor tijdens de zwangerschap. Bijna de helft van de zwangere vrouwen heeft hier last van maar meestal gelukkig niet in de meest ernstige vorm. Bekkeninstabiliteit kan ook ontstaan als gevolg van een ongeval of ernstige sportblessure. Mannen kunnen er om die reden dus ook last van hebben.

De verbindingen van het bekken worden bij elkaar gehouden door banden. Tijdens de zwangerschap verweken de banden in het hele lichaam door zwangerschapshormonen. Deze verweking vindt plaats bij alle gewrichten. Soms kan dit zelfs opgemerkt worden doordat de persoon beweeglijker wordt in de gewrichten.

Beginnen met hardlopen na de bevalling? Hier moet je op letten!

Er ontstaat dus een grotere beweeglijkheid. Voor de bevalling is dit gunstig omdat de baby dan beter het bekken kan passeren. Bij sommige vrouwen is er een overmatige verweking, waardoor het bekken té soepel en té beweeglijk wordt. Het gevolg kan zijn dat de banden overbelast raken en soms beschadigen op momenten dat er grote krachten op het bekken inwerken, zoals bij de bevalling. Ook op langere termijn kan dit dus problemen veroorzaken.

Door de instabiliteit van het bekken kan weer een slijmbeursontsteking worden uitgelokt evenals overbelasting van alle pezen en spieraanhechtingen in de heup. Andere spieren worden door de instabiliteit namelijk onregelmatig belast. Bij mannen is geen sprake van verweking maar ook van onregelmatige, extra belasting als gevolg van een bekkendefect door ongeval of blessure. Onevenwichtigheid in het gewricht geeft m.a.w. problemen.

Oorzaak 3: artrose

artrose knie

Het is mogelijk dat de pijn in de heup wordt veroorzaakt door heup-artrose oftewel slijtage van het heupgewricht. Dit wordt gekenmerkt door hevige, terugkerende en zeurend pijn die erger wordt bij bewegen. Veelal wordt de pijn aangegeven in de lies en in het bovenbeen met uitstraling naar de bil en de knie.

Artrose betekent dat het kraakbeen van het heupgewricht wordt aangetast door slijtage. Kenmerkend voor artrose is dat de hoogte van de kraakbeen laag afneemt en het gewricht meer op elkaar komt te zitten. Artrose kan door het hele lichaam voorkomen. Artrose van het heupgewricht wordt ook wel coxartrose genoemd.

De slijtage van het kraakbeen in het heupgewricht kan naast pijn ook stijfheid veroorzaken, vooral bij het opstaan uit bed of van een stoel of bij het instappen van een auto en bij het traplopen.

Wat kun je eraan doen?

Beenheft zijligpositie

Hoewel heuppijn niet automatisch betekent dat je moet stoppen met bewegen, is het aan te raden om niet te lang te wachten om je huisarts te raadplegen. Zoals we al gezien hebben kunnen bijvoorbeeld door bekkeninstabiliteit ook bijkomende klachten ontstaan zoals een slijmbeursontsteking. Dat wil je natuurlijk voorkomen.

Omdat heuppijn diverse oorzaken kan hebben kan bij langdurigere, serieuze klachten het beste onderzoek worden gedaan naar zowel de lage rug, het bekken, de knie als de lies. Wanneer heupklachten langdurig aanhouden is röntgenonderzoek, echografie en/of een MRI-scan zeker aanbevelenswaardig.

Hoewel vaak lastig is het wel belangrijk om toch in beweging te blijven. Veel mensen zijn bang om te bewegen door de pijn, maar dit is niet nodig. Wanneer je beweegt is het belangrijk dat je dit wel doet binnen de pijngrens. Naast bewegen is regelmatig rusten ook belangrijk. Afwisseling tussen activiteit en rust is sterk aan te raden. Schaf de extreem lange wandelingen wel meteen af.

Wil je zelf proberen van de pijn af te komen dan is het aan te bevelen om heup gerelateerde oefeningen te doen. De beenhef vanuit zijligpositie is een effectieve oefening. Daarnaast kun je een aantal keren een bruggetje maken waarbij je op de rug ligt met de voeten ook plat op de grond. De rug dient vervolgens van de grond gebracht te worden zodat je in een soortgelijke positie komt als een hoogspringer die de lat passeert.

Welke behandelingen zij er?

Fysiotherapeut

Omdat de oorzaken van pijn in de heup na het wandelen verschillen, zijn er ook meerdere behandelingen en oplossingen mogelijk. We geven hier alleen een paar suggestieve richtingen.

Bij relatief lichte, kortdurende heuppijn is fysiotherapie, manuele therapie en/of ontstekingsremming veelal afdoende. Ook een warm bad kan al verlichting brengen.

Daarnaast zullen het nemen van voldoende rust en het doen van rek- en strekoefeningen naar verwachting uitkomst bieden. Een slijmbeursontsteking gaat echter zelden volledig vanzelf over dus je zult maatregelen meten nemen.

Heb je echt veel last van de slijmbeursontsteking dan kunnen ook orale ontstekingsremmers worden toegediend zoals diclofenac en dergelijke. Een directe injectie met cortisol in het gewricht helpt doorgaans nog beter tegen de pijn In het ergste geval dient de ontstoken slijmbeurs operatief te worden verwijderd.

Is bekkeninstabiliteit de veroorzaker van de slijmbeursontsteking dan is het van belang dat je die instabiliteit verhelpt. De slijmbeursontsteking is in dat geval immers een gevolgeffect en zal terugkeren zolang als de instabiliteit blijft bestaan. In geval van zwangerschap gaat de bekkeninstabiliteit gelukkig vaak vanzelf over.

Bent je niet, of niet meer zwanger (of ben je een man) maar heb je wel nog last van bekkeninstabiliteit, dan staat dikwijls het SI-gewricht scheef. Dit vormt de verbinding tussen heiligbeen en bekkenhelft. Er ontstaat moeite met lopen en dan kan het zijn dat bepaalde spieren die scheefstand willen corrigeren. Het lijkt dan of alsof het ene been korter is dan het andere. In feite zijn het de spieren die het verschil willen compenseren.

Het SI-gewricht kan weer rechtgezet worden door een fysiotherapeut of een manuele therapeut. Maar gelukkig zijn er ook bekkenstabilisatie oefeningen die je zelf kunt doen. Dit zijn speciale stabilisatie oefeningen voor dit gewricht. Het voordeel van zelfcorrectie is dat er een steeds langere tijd ontstaat tussen het ‘eruit schieten’ en het corrigeren van het gewricht, waardoor de kapsels en banden weer gaan wennen aan de correcte stand.

Ook artrosepijn beïnvloedt je houding en je bewegingen en met name het lopen. Ook hier begint een behandeling vaak met fysiotherapie, orthopedie en/of warmwater-oefeningen. Bij milde artrose word je geholpen door het regelmatig doen van de juiste oefeningen in combinatie met een aangepast houdings- en beweegprogramma. In het ergste geval kan bij heup-artrose uiteindelijk een kunstheup (heupprothese) nodig zijn.

Wanneer ben ik er vanaf?

heupen wandelen

Wanneer je er vanaf bent? Daar Kunnen we geen algemene uitspraak over doen. Herstel vergt soms een paar weken tot soms wel enkele maanden. Het is per oorzaak en per persoon verschillend. Maar neem de klachten altijd serieus. Goed functioneren van je heupgewricht is erg belangrijk in je dagelijkse leven.

Heuppijn: we vatten het even samen.

Pijn in de heup na het wandelen kan verschillende oorzaken hebben die qua ernst verschillen. En die oorzaken kunnen bovendien onderling verweven raken. Bij bekkeninstabiliteit of artrose is de kans op het ontstaan van een slijmbeursontsteking groter. Wanneer je een slijmbeursontsteking hebt betekent dat echter niet dat er per definitie sprake is van artrose of bekkeninstabiliteit.

Begin met het nemen van rust, dus geen ellenlange wandelingen meer. Doe dagelijks rek- en strekoefeningen. Ga naar de fysio of dokter als de pijn langer aanhoudt en wacht daar ook niet te lang mee om schade te voorkomen.

Belangrijk: deze site geeft geen medisch advies. Wanneer je gezondheidsklachten hebt raden wij je te alle tijde aan contact op te nemen met je huisarts.

Bekijk ook: Pijn in de heup na het hardlopen